Czy można zalegalizować samowolę budowlaną?

Co to jest samowola budowlana?

W prawie budowlanym nie ma jednoznacznej definicji samowoli budowlane, jednak przyjmuje się że jest to wzniesienie lub rozbiórka budynku bez zgłoszenia i uzyskania wymaganej zgody. Zaliczamy do niej również budowę lub rozbiórkę wbrew otrzymanemu sprzeciwowi lub otrzymanym w pozwoleniu wytycznym. Pojęcie to obejmuje również zmianę sposobu użytkowania obiektu bez zgłoszenia lub pozwolenia. Jeśli prawo nakazuje uzyskanie pozwolenia na eksploatację danego obiektu, jego użytkowanie bez zawiadomienia oraz uzyskania odpowiedniej zgody również jest kwalifikowane jako samowola budowlana.

Co się dzieje gdy samowola budowlana wychodzi na jaw?

Wykrycie samowoli budowlanej przez organy nadzoru budowlanego wiąże się z poważnymi konsekwencjami, które obejmują między innymi nakaz rozbiórki obiektu, mandatem a nawet karą pozbawienia wolności do lat dwóch.
W przypadku samowoli budowlanych dotyczących obiektów wzniesionych przed 1 stycznia 1995 roku związana z nimi ustawa nie przewiduje wymogu opłaty legalizacyjnej.

Czytaj również: ‬Kiedy sąsiad ma prawo zaskarżyć pozwolenie na budowę?

W przypadku budynków wzniesionych w latach 1995-2014 zakwalifikowanych jako samowole budowlane rozbiórka nie będzie konieczna, o ile stan obiektu jest zgodny z przepisami techniczno budowlanymi oraz planem zagospodarowania lub decyzją o warunkach zabudowy.

Legalizacja samowoli budowlanej

Jeśli powyższe warunki zostały spełnione, to taką samowolę możemy zalegalizować składając odpowiednie dokumenty. Wymaga to złożenia odpowiednich dokumentów, do których należą: projekt budowlany, zaświadczenie o zgodności budowy z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzją o warunkach zabudowy, dokumenty zaświadczające kompletność projektu oraz wymagane opinie, pozwolenia i uzgodnienia.
Jeśli samowola dotyczy budynków co do których wymagane jest zgłoszenie musimy prawidłowo wypełnić taki wniosek załączając do niego rysunki, projekt zagospodarowania terenu, zaświadczenie o zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego albo decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.


Jeśli złożymy wszystkie wymagane dokumenty kolejnym punktem na drodze do zalegalizowania samowoli będzie ustalenie przez organ budowlany wysokości opłaty legalizacyjnej, o ile w trakcie analizy dokumentów nie zostaną nałożone dodatkowe warunki. Jeśli analiza dokumentów przebiegła pomyślnie ustalana jest wysokość opłaty legalizacyjnej. W zależności od konkretnego budynku suma kosztów legalizacji takiego przedsięwzięcia będzie oscylowała w granicach kilkudziesięciu tysięcy złotych.

Podsumowanie

Zgodnie z powyższą treścią legalizacja samowoli budowlanej w niektórych przypadkach jest możliwa, ale wymaga wiele zachodu i poniesienia wysokich kosztów. Może się również okazać, że zostaniemy zmuszeni do rozbiórki wzniesionego budynku, ponieważ narusza plan zagospodarowania przestrzennego na danym obszarze lub został wzniesiony bez odpowiednio przygotowanej dokumentacji lub w niewłaściwy sposób skutkiem czego zagraża bezpieczeństwu.

Czytaj również: Co wybudujemy bez pozwoleń?