Jak fachowo izolować cokół fundamentowy?

Cokół to górny fragment ściany fundamentowej, który wznosi się ponad powierzchnię gruntu, najczęściej na wysokość od około 30 do 50 cm. Ze względu na kontakt z wodą odpryskową i ryzyko uszkodzeń mechanicznych, jego zabezpieczenie wymaga zastosowania materiałów o starannie dobranych parametrach. Układ warstw izolacji powinien nie tylko chronić cokół przed wychładzaniem się i wilgocią, lecz również eliminować ryzyko nasiąkania termoizolacji, co skutkuje obniżeniem jej właściwości cieplnych. Przez jakiś czas panowało przekonanie, że nie ma konieczności ocieplania cokołu w domach niepodpiwniczonych, gdyż wystarczająca jest termoizolacja podłogi na gruncie. Warto jednak wiedzieć, że bez odpowiedniego zabezpieczenia tej strefy może dochodzić do migracji ciepła z budynku pionowo przez ściany zewnętrzne i cokół na zewnątrz. Dlatego obecnie zaleca się stosowanie termoizolacji obwodowej ścian fundamentowych i cokołu bez względu na to, czy budynek ma podziemne kondygnacje, czy też jego ławy fundamentowe są płytko zagłębione w gruncie.

Jaki materiał termoizolacyjny zastosować?

Kluczową kwestią przy ocieplaniu cokołu jest dobór właściwych materiałów. Przede wszystkim izolacja zarówno ścian fundamentowych, jak i strefy przyziemia powinna być nienasiąkliwa i wytrzymała na uszkodzenia mechaniczne, dlatego wykluczone jest stosowanie np. styropianu fasadowego. Najczęściej zaleca się polistyren ekstrudowany, choć w takich zastosowaniach równie dobrze sprawdzi się wodoodporny styropian ekspandowany produkowany metodą formowania w prasie, jak np. Knauf Therm Expert Hydro. Wytwarzane w tej technologii płyty są zbudowane z ciasno upakowanych, zamkniętych granulek polistyrenu, inaczej niż w przypadku tradycyjnych styropianów ciętych z jednego bloku, gdzie dochodzi do otwarcia struktury i zwiększenia nasiąkliwości materiału.

Czytaj również: Materiały budowlane dedykowane fundamentom i piwnicom

Styropiany stosowane do izolacji elementów podziemnych i znajdujących się w przyziemiu powinny posiadać ponadto odpowiednio wysoką gęstość na poziomie 18 kg/m3 i współczynnik odporności na ściskanie CS na poziomie nie mniejszym niż 100 kPa. Dzięki takim właściwościom płyty Knauf Therm Expert Hydro mogą przenosić obciążenia nawet do około 3000 kg/m3. Zaletą płyt formowanych ciśnieniowo jest także precyzyjnie wyprofilowany kształt krawędzi, co pozwala zmniejszyć pracochłonność obróbki w narożach cokołu i zredukować ilość odpadów.

Wodoodporna warstwa ochronna

Układ hydro- i termoizolacji w strefie cokołu powinien być taki sam jak w przypadku izolacji fundamentu i stanowić jego kontynuację. Najpierw układa się funkcjonalną izolację przeciwwilgociową, a następnie mocuje się płyty termoizolacyjne, przy czym należy zastosować klej o zwiększonej odporności na działanie wilgoci. Do montażu styropianu nie stosuje się zasadniczo kołków montażowych, aby nie przerywać ciągłości warstwy termoizolacji. 

Czytaj również: Pieniądze leżą w ziemi - ile kosztują wykopy pod fundamenty?

Płyty Knauf Therm Expert Hydro znacznie ułatwiają układanie obwodowej warstwy izolacji ścian fundamentowych, ze względu na duże rozmiary i odpowiednio wyprofilowany frez, który umożliwia łączenie płyt na zakład, co pozwala ograniczyć mostki termiczne i ryzyko przenikania wilgoci. Jako część fundamentu wystawiona na bezpośredni kontakt z powietrzem zewnętrznym, cokół jest pokrywany dodatkowo warstwą elewacyjną, która z jednej strony chroni termoizolację, a drugiej – pełni funkcję dekoracyjną. Jeśli jest nią tynk mozaikowy, kolejne kroki należy wykonywać podobnie jak w systemie ETICS, jednak z wzięciem pod uwagi specyficznych warunków otoczenia, na jakie jest narażony cokół. Na płyty nakłada się warstwę wodoodpornego kleju o grubości 4-5 mm i zatapia się w niej siatkę, najlepiej wzmocnioną lub standardową w dwóch warstwach. Należy przy tym pamiętać, że siatka powinna być zagłębiona w gruncie na głębokość 20-30 cm. Po zagruntowaniu powierzchni można na nią nanosić tynk. Ważnym, choć czasem pomijanym elementem montażu termoizolacji jest odpowiednie wykończenie przejścia między częścią elewacyjną a cokołową. W tym miejscu montuje się listwę startową z kapinosem, który zapobiega ściekaniu wody opadowej bezpośrednio na cokół.