Wszystko o akustyce pomieszczeń

Temat akustyki często stanowi duże wyzwanie dla projektantów i wykonawców, jak również dla producentów materiałów budowlanych. Oprócz parametrów technicznych elementów konstrukcyjnych, które zwykle są regulowane przez określone normy budowlane, trzeba bowiem wziąć pod uwagę przede wszystkim funkcję użytkową, jaką dany budynek ma spełniać, charakter jego otoczenia oraz potrzeby i wymagania użytkowników.

Czytaj również: Izolacja akustyczna w domu

Pojęcie izolacyjności akustycznej

Jednym z najistotniejszych zagadnień związanych z kształtowaniem środowiska akustycznego we wnętrzu jest dźwiękoizolacyjność (izolacyjność akustyczna), która oznacza odseparowanie dźwięku rozchodzącego się drogą powietrzną przez barierę dzielącą przestrzeń na dwie części.

- Pojęcie dźwiękoizolacyjności, odnosi się zatem bezpośrednio do takich elementów konstrukcyjnych budynku, jak ściany oraz stropy i określa, w jakim stopniu dany materiał lub przegroda budowlana chroni pomieszczenie od hałasu dobiegającego z otoczenia (z zewnątrz budynku, z innych pomieszczeń, z instalacyjny itp.) – tłumaczy Anna Baczkowska, architekt i kierownik technicznego wsparcia sprzedaży w firmie Armstrong, światowego lidera na rynku sufitów podwieszanych.

Czytaj również: Cisza i spokój dzięki systemowi izolacji akustycznej Schöck Tronsole

Poziom izolacyjności akustycznej zależy od wielu czynników, m.in. od rodzaju i właściwości materiałów, z których wykonane zostały ściany i stropy w budynku. Zarówno dopuszczalny poziom hałasu w pomieszczeniach, jak i minimalne wartości izolacyjności akustycznej przegród zewnętrznych i wewnętrznych budynku ujęte zostały w odpowiednich normach budowlanych (polskich i europejskich).

Poprawa poziomu dźwiękoizolacyjności 

W niektórych środowiskach istnieje przekonanie, że parametr izolacyjności akustycznej nie jest istotny dla dobrego środowiska akustycznego wnętrz i w związku z tym często bywa pomijany w projektach. - Prowadzi to więc często do konieczności poprawiania rozwiązań już podczas użytkowania wnętrz, gdy hałas pochodzący z zewnątrz pomieszczenia jest zbyt uciążliwy dla użytkowników. Poziom izolacyjności akustycznej we wnętrzu można jednak poprawić poprzez zastosowanie odpowiednich materiałów wykończeniowych, m.in. sufitów podwieszanych wykonanych z wełny mineralnej – wyjaśnia Anna Baczkowska.

W odniesieniu do sufitów podwieszanych dźwiękoizolacyjność określa się za pomocą wskaźnika izolacyjności akustycznej (R lub SRI), gdy fale dźwiękowe przechodzą przez strukturę sufitu jeden raz (np. gdy źródło dźwięku znajduje się w przestrzeni ponadsufitowej lub na wyższym piętrze) oraz wskaźnika izolacyjności akustycznej wzdłużnej (Dnfw), gdy źródło dźwięku znajduje się w przylegającym pomieszczeniu, a dźwięk przenoszony jest w poziomie, poprzez dwukrotne przejście przez wspólny sufit podwieszany znajdujący się nad obydwoma pomieszczeniami. - W praktyce, powszechnie używa się parametru izolacyjności akustycznej wzdłużnej z uwagi na fakt, że sufity podwieszane najczęściej stosuje się na dużych powierzchniach, dzielonych następnie na mniejsze pomieszczenia (m.in. przestrzenie biurowe) – mówi Anna Baczkowska.

Izolacyjność akustyczna wzdłużna

Izolacyjność akustyczną wzdłużną sufitów podwieszanych opisuje wskaźnik ważony znormalizowanej wzdłużnej różnicy poziomów (Dnfw). Jest on wyrażany w decybelach (dB) - jednostce opisującej natężenie dźwięku - np. sufit podwieszany o Dnfw 35 dB spowoduje, że dźwięk o poziomie np. 75 dB emitowany w jednym pomieszczeniu będzie miał natężenie 40 dB w pomieszczeniu sąsiadującym, znajdującym się pod wspólnym sufitem podwieszanym. Im wyższa wartość Dnfw, tym większa różnica tego poziomu i lepsza izolacja od niepożądanych dźwięków.

Izolacyjność płyt sufitowych ma również kluczowe znaczenie w przypadku eliminacji hałasów pochodzących z urządzeń znajdujących się w przestrzeni ponad sufitem podwieszanym. W tym względzie ważna jest więc redukcja dźwięku przechodzącego przez sufit podwieszany w kierunku pionowym. - Tylko płyty o wysokiej izolacyjności są w stanie ochronić osoby przebywające w pomieszczeniu przed niepożądanym hałasem generowanym przez systemy klimatyzacji i inne elementy serwisowe umieszczane najczęściej właśnie powyżej sufitu podwieszanego – podkreśla Anna Baczkowska.

Pochłanianie dźwięku i czas pogłosu

Każda rozmowa odbywająca się w danym pomieszczeniu lub dźwięki generowane przez różne urządzenia biurowe (np. kopiarki, drukarki, faxy, telefony itp.) wytwarzają fale dźwiękowe o określonej energii, które rozchodzą się następnie od źródła dźwięku w kierunku sufitu, ścian, podłogi i wszystkich przedmiotów znajdujących się we wnętrzu. Część tej energii jest pochłaniana przez te elementy, podczas gdy jej reszta podlega odbiciom. Jeśli w danym pomieszczeniu, przy każdym odbiciu dźwięku pochłaniana jest jego niewielka ilość, wówczas powstaje głośne i hałaśliwe środowisko, które cechuje się dłuższym czasem pogłosu. Najczęściej zdarza się tak w dużych pomieszczeniach, np. biurach zorganizowanych na planie otwartym, w których przebywa i/lub pracuje jednocześnie wiele osób.

W takich wnętrzach, oprócz hałasu dobiegającego z zewnątrz, równie uciążliwy staje się hałas powstający wewnątrz pomieszczenia.

- Wówczas konieczne jest kształtowanie środowiska akustycznego za pomocą materiałów wykończeniowych, które nie tylko będą izolować, ale również w znacznej części pochłaniać niepożądane dźwięki. Można to osiągnąć np. za pomocą sufitów podwieszanych o wysokich parametrach pochłaniania dźwięków – mówi Anna Baczkowska.

Sufit jako największa i jednocześnie najmniej „zagospodarowana” płaszczyzna w pomieszczeniu może pochłaniać odbijane dźwięki całą swą powierzchnią, tym samym maksymalnie ograniczać niepożądane hałasy i regulować czas pogłosu we wnętrzu.